2010/22

Fernando Pessoa: Het Boek der Rusteloosheid (591p.)

Apart from a few essays and criticisms, Het Boek der Rusteloosheid (The Book of Disquiet or The Book of Disquietude in English) is Fernando Pessoa’s (Portugal’s poetry giant) only major work of prose, on which he worked intermittently during his writing life, under the heteronym (one of his many) Bernardo Soares.

It can’t be read from too close, otherwise you’ll never get through its 591 pages, but it can’t be read from too far either, because of the exceptional quality of Pessoa’s writing, both in style (a bit reminiscent of Malaparte’s in its sensuality) and content, which Pessoa himself described as a ‘biography without facts’. A masterpiece of introspection, Het Boek der Rusteloosheid consists of a series of somewhat related but always sharp self-reflecting observations, almost every single one of them being worthy of citation.

Like I said – a masterpiece of introspection.

Maar het uitsluiten van ieder doel en handelen dat ik mezelf heb opgelegd, mijn poging om alle contact met de dingen te verbreken, heeft mij precies daarheen gevoerd waar ik van weg wilde vluchten. Ik wilde het leven niet voelen en de dingen niet beroeren, omdat ik ervaren had hoezeer de wereld mijn geaardheid aantastte en op grond daarvan wist dat de gewaarwording van het leven altijd moelijk voor me zou zijn. Maar door die omgang te vermijden isoleerde ik me, en door me te isoleren vergrootte ik mijn toch al overdreven gevoeligheid. Als het mogelijk was om volledig te breken met alles, zou het goed gaan met mijn gevoel. Maar dat totale isolement is niet te verwezenlijken. Hoe weinig ik ook doe, ik adem, hoe weinig ik ook handel, ik beweeg. En omdat ik door mijn isolement uiteindelijk mijn gevoeligheid nog verder opdreef, bereikte ik alleen maar dat de onbeduidenste voorvallen, die voor die tijd zelfs mij niets hadden gedaan, me nu troffen als ware rampen. Ik had de verkeerde vluchtweg gekozen. Ik was langs een ongerieflijke omweg gevlucht naar de plaats waar ik was, maar nu voegde ook de vermoeidheid van die tocht zich bij de verschrikking daar te moeten leven.